Τα πιο απαραίτητα εργαλεία στη μελέτη της Γεωγραφίας είναι οι χάρτες. Δύο είναι οι πιο συνηθισμένες μορφές χαρτών: οι πολιτικοί (δείχνουν χώρες, τα σύνορά τους και τις πρωτεύουσες ή τις σημαντικότερες πόλεις τους) και οι γεωφυσικοί ή μορφολογικοί (παρουσιάζουν τη μορφή της ανάγλυφης επιφάνειας της γης),
Ας δούμε έναν πολιτικό χάρτη της Ευρώπης; κάνοντας zoom, εντοπίστε όσες περισσότερες χώρες μπορείτε και τις σπουδαιότερες πόλεις τους. Θυμηθείτε κάποιες απ΄αυτές, που είναι γνωστές για ιστορικούς ή άλλους λόγους (π,χ. επικαιρότητα, γεγονότα, αθλητισμός, πολιτισμός).Συγκρίνετε τα ονόματά τους σ΄αυτόν τον ξενόγλωσσο χάρτη, με τα ονόματά τους στα Ελληνικά.
Η γνωριμία μας με τη μορφολογία του εδάφους της Ευρώπης (βουνά, πεδιάδες, ποταμοί, λίμνες) θα γίνει σε επόμενη δημοσίευσή μας.

Ας δούμε τώρα πώς χωρίζεται η ευρωπαϊκή ήπειρος σε τρεις μεγάλες περιοχές: την ανατολική, την βόρεια-κεντροδυτική και τη νότα περιοχή. Για το σκοπό αυτό χρειαζόμαστε τον διπλανό χάρτη περιοχών.
Υπάρχουν, ακόμα, ιστορικοί χάρτες που παρουσιάζουν σπουδαία ιστορικά γεγονότα (πχ μάχες, παλιές αυτοκρατορίες). Έτσι, μπορούμε να δούμε την "Ευρώπη στα χρόνια της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας" (συγκεκριμένα στα χρόνια του αυτοκράτορα Τραϊανού), να παρακολουθήσουμε την "επέκταση του κράτους της Ρώμης" ή να γνωρίσουμε την "Ευρώπη κατά την εποχή των Σταυροφοριών" (τι ήταν οι σταυροφορίες;). Συγκρίνετε την εδαφική έκταση της Ευρώπης των ιστορικών χαρτών με αυτή της σύγχρονης εποχής.

Ας δούμε τώρα πώς χωρίζεται η ευρωπαϊκή ήπειρος σε τρεις μεγάλες περιοχές: την ανατολική, την βόρεια-κεντροδυτική και τη νότα περιοχή. Για το σκοπό αυτό χρειαζόμαστε τον διπλανό χάρτη περιοχών.
Υπάρχουν, ακόμα, ιστορικοί χάρτες που παρουσιάζουν σπουδαία ιστορικά γεγονότα (πχ μάχες, παλιές αυτοκρατορίες). Έτσι, μπορούμε να δούμε την "Ευρώπη στα χρόνια της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας" (συγκεκριμένα στα χρόνια του αυτοκράτορα Τραϊανού), να παρακολουθήσουμε την "επέκταση του κράτους της Ρώμης" ή να γνωρίσουμε την "Ευρώπη κατά την εποχή των Σταυροφοριών" (τι ήταν οι σταυροφορίες;). Συγκρίνετε την εδαφική έκταση της Ευρώπης των ιστορικών χαρτών με αυτή της σύγχρονης εποχής.
Πρέπει να πούμε ότι η χαρτογράφηση σε παλαιότερες εποχές (πχ τον Μεσαίωνα), είχε τη μορφή απλής ζωγραφικής, κι όχι κανονικού, λεπτομερούς χάρτη. Γι' αυτό και είχαν αρκετές ανακρίβειες, που οφείλονταν είτε σε ελλιπείς -την εποχή εκείνη- γεωγραφικές γνώσεις της πραγματικής μορφής της γης, είτε ήταν ηθελημένες, αφού προσπαθούσαν να παρουσιάσουν κάποια χώρα (ή ήπειρο) ως σπουδαιότερη από τις άλλες. Θα πάρουμε μια ιδέα ενός τέτοιου χάρτη παρατηρώντας τη διπλανή εικόνα. Προέρχεται από το βιβλίο «Cosmographia», που εξέδωσε το 1588 ο Γερμανός χαρτογράφος-κοσμογράφος Sebastian Münster. Η εικόνα έχει τίτλο «Europa regina» (= βασίλισσα Ευρώπη), όπου η "Γηραιά ήπειρος" παρουσιάζεται με γυναικεία μορφή σε όρθια στάση, με τις χώρες της να σχηματίζουν το σώμα της. Όμως δεν είναι απλά μια γυναικεία μορφή: είναι βασίλισσα! (φορά βασιλικό στέμμα και κρατά σκήπτρο) Γιατί; Παρουσιάζεται έτσι για να δείξει την "ηγετική" μορφή της Ευρώπης, απέναντι στις άλλες "νέες" Ηπείρους, όπως η Αμερική και η Ωκεανία, που την εποχή εκείνη μόλις έχουν ανακαλυφθεί από Ευρωπαίους θαλασσοπόρους κι εξερευνητές, εγκαινιάζοντας την εποχή της ευρωπαϊκής αποικιοκρατίας.Για να μελετήσουμε καλύτερα αυτόν τον "χάρτη", ας τον περιστρέψουμε (εικ κάτω). Εντοπίστε τη χώρα που αντιπροσωπεύει το κεφάλι και το στέμμα (επιλέχτηκε αυτή τη χώρα, διότι από αυτή τη μεγάλη θαλάσσια δύναμη της εποχής εκείνης, ξεκίνησαν τα πλοία των θαλασσοπόρων για τις μεγάλες εξερευνήσεις). Βρείτε σε ποιες χώρες βρίσκονται τα χέρια, η καρδιά και το σκήπτρο της "βασίλισσας". Συγκρίνετε αυτόν τον "χάρτη" με ένα σύγχρονο ευρωπαϊκό.

Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου